Դիտեցէ՛ք վերի պատկերը.- պատանին կը բանայ «Արջուկ՝ Մեծ Քաջ Գամփռը» մատենաշարի գիրքերէն մէկը, կը սեղմէ՝ Միասին Կարդանք կոճակը, եւ պատմութիւնը բարձրաձայն կ՚ընթերցուի, եւ ձայնին հետ համաքայլ, իւրաքանչիւր բառ կը լուսաւորուի։
Այսօրուընէ սկսեալ, Համընթաց ընթերցումը գոյութիւն ունի այս մատենաշարին վեց հատորներուն մէջ: Շուտով այս կարելութիւնը պիտի հասնի Vlume-ի մանկապատանեկան գրադարանին պատկերազարդ բոլոր ելեկտրոնային գիրքերուն։
Ի՞նչ Փոխանցեցինք
«Արջուկ՝ Մեծ Քաջ Գամփռը» մատենաշարի իւրաքանչիւր հատորը՝ որ չորս տարեկանէն վեր ընթերցողներու համար է, այժմ ամբողջութեամբ արեւմտահայերէնով ձայնագրուած է, եւ իւրաքանչիւր բառ՝ ձայնին հետ համաքայլ, կը գունաւորուի։ Ձայնը ներկայ է այն պահուն, երբ մանուկը կ՚ուզէ, այլապէս՝ լուռ է. դարձին կը շարունակէ նոյն տեղէն: Այսպէս՝ ձայնին յենելու կամ առանձին կարդալու ընտրութիւնը միշտ մանուկին կը պատկանի։
Բազմաթիւ այլ պատկերազարդ ելեկտրոնային գիրքեր պիտի հետեւին՝ մէկ առ մէկ։ Միշտ հետեւեցէք մեր նորութիւններուն, շուտով՝ արեւելահայերէնով:
Ինչո՞ւ Օգտակար է
Միասին Կարդանք-ը իւրաքանչիւր մանուկի կու տայ իր սեփական ընթերցողը՝ համբերատար ձայն մը, որ իրեն հետ կը կարդայ, իր կշռոյթով, քանի անգամ որ ինք կ՚ուզէ։ Ծնողք մը, որ հայերէնէնը իր մայրենին չէ, կրնայ գիրք մը ընտրել ու տալ իր զաւկին որ լսելով հետեւի։ Դասարանի մը մէջ, ուր մանուկները տարբեր մակարդակներով կը կարդան, ան իւրաքանչիւր նստարանի ուղեկից է, յարմարելով ամէն մէկ մանուկի կշռոյթին. բազմապատկելով ուսուցիչին հնարաւորութիւնները։ Դեռ ամբողջ տառերուն անծանօթ մանուկը կրնայ այսօր պատմութիւն մը լիովին վայելել, եւ վաղը զայն առանձին կարդալ։ Ահա՛ թէ ի՛նչ կը նշանակէ ընթերցանութիւնը հասանելի դարձնել բոլորին: Այս նոր քայլով պատմութիւնը կը պատկանի իւրաքանչիւր մանուկի, որ ծարաւը ունի։
Այս խոստումը հաստատուած է բազմաթիւ հետազօտութիւններով։ Սահուն ձայնի մը հետ կարդալը գրագիտութեան ամենէն հին ու ամենէն լաւ ուսումնասիրուած նեցուկներէն մէկն է, որ ուսուցիչներուն ծանօթ է իբրեւ՝ ձայնային ընթերցում կամ «լսելով կարդալ»։ Երեք բան կը պատահի, երբ մանուկը կը հետեւի ձայնագրուած էջի մը։
Առաջին՝ մանուկը կը լսէ, թէ ինչպէ՛ս կը հնչէ սահուն ընթերցումը՝ կշռոյթը, դադարները, նախադասութեան ելեւէջը։ Ընթերցումի այս կենդանի օրինակը այժմ ամէն մանուկի տրամադրութեան տակ է, երբ որ գիրքը բանայ։ Fluency: A Review of Developmental and Remedial Practices ուսումնասիրութեան մէջ, Melanie Kuhn եւ Steven Stahl գտան, թէ սահուն ձայնի մը հետ կարդալը աւելի արդիւնաւէտ կերպով կը կերտէ ընթերցումի սահունութիւնը, քան առանձին կարդալը, եւ թէ սահուն ընթերցումը կշռոյթի ու արտայայտչութեան հարց է, ո՛չ թէ միայն արագութեան։
Երկրորդ՝ մանուկը նոր բառեր կը սորվի, երբ իւրաքանչիւրին՝ ականջով ու աչքով միաժամանակ կը հանդիպի։ Բառը տեսնելով լսելը, կ՚օգնէ որ՝ թէ՛ անոր հնչիւնը, եւ թէ՛ անոր ուղղագրութիւնը յիշողութեան մէջ հաստատուին, եւ ահա՛ այսպէս կ՚աճի բառապաշարը։ Benefits and Pitfalls of Multimedia and Interactive Features in Technology-Enhanced Storybooks ուսումնասիրութեան մէջ, Zsofia Takacs եւ իր գործընկերները քառասուներեք ուսումնասիրութիւն համախմբեցին եւ գտան, թէ պատմութեան համապատասխանող ձայնագրումը փոքր, բայց կայուն աճ մը կու տար այն բառերուն, որոնք պզտիկ մանուկները կրնային գործածել։ Anna Chang-ի ձայնագիրքերով «լսելով կարդալու» քսանվեց շաբաթեայ ուսումնասիրութիւնը նոյն բանը կը մատնանշէ. թէ լսելով-կարդացող ուսանողները աւելի մեծ բառապաշարի աճ արձանագրեցին, քան այլ խումբեր։
Երրորդ՝ ըմբռնումի տարողութիւնը կը բարձրանայ, երբ ձայնը բեռին մէկ մասը ինք կը վերցնէ։ Simultaneous Listening and Reading in ESL ուսումնասիրութեան մէջ, Billy Woodall-ը խումբ մը անգլերէնի սկսնակ ուսանողներու վէպ մը տուաւ, որուն հետեւին՝ միաժամանակ լսելով, իսկ ուրիշ խումբ մը նոյն վէպը լուռ ընթերցեց։ Լսելով-կարդացող խումբը իւրաքանչիւր գնահատման ժամանակ աւելի լաւ արդիւնքներ ցոյց տուած է, քանի որ ուշադրութիւնը աւելի կեդրոնացած էր իմաստին վրայ։
Համընթաց ընթերցումը կ՚օգնէ ամէն մանուկի, եւ ամենէն շատ կարիքը ունեցողներուն դիմաց՝ ամենէն լայն դուռը կը բանայ։
Դիտմամբ Կեդրոնացած
Takacs-ի եւ գործընկերներուն մանկական ընթերցումի ելեկտրոնային գիրքերու ուսումնասիրութիւնը՝ հասաւ նաեւ հետեւեալ եզրակացութեան.- պատմութեան համապատասխանող ձայնայինը կ՚օգնէ մանուկին որ հետեւի, մինչ խաղերը, պաստառային ցատկող պատուհաններն ու սեղմելի առաջարկները ուշադրութիւնը կը շեղեն, որովհետեւ մատղաշ միտքը իր լաւագոյնը կու տայ մէ՛կ բանի։ Այս սահմանը անցնիլը դիւրին է, ուսում խոստացող բազմաթիւ ծրագիրներ ի վերջոյ պաստառը կը լեցնեն սեղմելիք առաջարկներով։
Vlume-ի համընթաց ընթերցումը դիտմամբ հակառակ ուղին կը բռնէ ձայնն ու բառերը միասին շարժելով, այնպէս որ պատմութիւնը մանուկին ուշադրութիւնը ամբողջութեամբ կը գրաւէ։
Միտք Բանին
Լեզու մը կ՚աճի, երբ իր զաւակները կը շարունակեն անով ընթերցել։
Vlume-ի տարբեր ծրագիրները այդ ընտրութեան կը ծառայեն. հաւաքածոյ մը՝ բաւական ընդարձակ, որ իւրաքանչիւր մանուկ ընտրէ ըստ իր ճաշակին եւ կարողութեան, գրադարան մը, որ կը բացուի ամէն տեղ եւ ամէն ժամու, իսկ հիմա՝ ձայն մը, որ իրենց համար կը կարդայ, երբ որ ուզեն։
Բացէ՛ք «Արջուկ՝ Մեծ Քաջ Գամփռը» շարքէն ոեւէ գիրք, սեղմեցէ՛ք կոճակը, եւ լսեցէ՛ք. հոն հայերէնը բարձրաձայն կը կարդացուի՝ բառ առ բառ գունաւորուելով, իւրաքանչիւր մանուկի համար, որ կ՚ընտրէ զայն։